تاریخچه ادبیات معاصر ایران جلد 3

توضیحات

ادبیات در پیشینۀ تاریخی-فرهنگی مردم ایران نوعاً دارای مضامین حکمی و تعلیمی و دینی و عرفانی بوده و بعضاً از زبانی تمثیلی و نمادین بهره میبرده است. دهههای پایانی قرن سیزدهم هجریقمری سیطرۀ ادبیات شبهمدرن تدریجاً پدیدار میشود و میراث و میراثداران ادب کلاسیک فارسی به حاشیه رانده میشوند .هجوم فرهنگی-سیاسی استعمار مدرن با محوریت استعمار انگلیس علیه ما، در سال 1212 هجریقمری آغاز شد و بهصورت مستمر ادامه یافت در چنین شرایطی، تمدن و ادب و تمامی وجوه عالم ما در تندباد تعرض طوفان ویرانگر غرب مدرن مستکبر متجاوز گرفتار آمد و رهاورد آن برای مردمان این سرزمین چیزی به نام «فرماسیون غربزدگی شبهمدرن» بود. ودر ادامه آن برای ادبیات ما «ادبیات غربزدۀ شبهمدرن ایران» (که مسامحتاً «ادبیات معاصر» نامیده شده است) .

این کتاب، نگاهی تحلیلی و انتقادی به ادبیات ایران در دوران پهلوی دوم دارد؛ دوره‌ای که ادبیات، به‌ویژه در قالب داستان و شعر، به‌شدت درگیر سیاست، ایدئولوژی و تحولات اجتماعی بود. نویسنده در آغاز، با ترسیم اوضاع عمومی کشور و مختصات فکری و فرهنگی آن دوره، زمینه‌ای روشن برای فهم ادبیات زمانه فراهم می‌کند و سپس به‌صورت منظم، به سراغ چهره‌های شاخص ادبیات منثور و منظوم می‌رود.

در بخش ادبیات داستانی، آثار و اندیشه‌های نویسندگانی چون به‌آذین، صادق چوبک، بهرام صادقی، ابراهیم گلستان، جلال آل‌احمد، غلامحسین ساعدی، رضا براهنی، احمد محمود، هوشنگ گلشیری، علی‌اشرف درویشیان و محمود دولت‌آبادی بررسی می‌شود؛ بررسی‌هایی که صرفاً توصیفی نیستند، بلکه با رویکردی نقادانه به مفاهیمی چون روشنفکری، چپ‌گرایی، ابهام، اضطراب، رئالیسم و تحولات فکری نویسندگان می‌پردازند.

در ادامه، کتاب وارد حوزه ادبیات منظوم می‌شود و شعر شاعرانی مانند شهریار، فریدون مشیری، مهدی اخوان ثالث، سهراب سپهری، فروغ فرخزاد، احمد شاملو و دیگران را در بستر فکری و اجتماعی زمانه‌شان تحلیل می‌کند. این اثر، تنها تاریخ‌نگاری ادبی نیست؛ بلکه تلاشی است برای فهم نسبت ادبیات، قدرت، ایدئولوژی و جامعه در یکی از حساس‌ترین دوره‌های تاریخ معاصر ایران.

کتابی مناسب برای علاقه‌مندان جدی ادبیات، پژوهشگران و کسانی که می‌خواهند ادبیات معاصر را فراتر از نام‌ها و آثار، در زمینه تاریخی و فکری‌اش بشناسند. کتاب «تاریخچه ادبیات معاصرایران» به موضوع تجسم روح و جان مدرنیته بر ادبیات ایران می پردازد جلد سوم این کتاب  ادبیات دوران پهلوی دوم(1320تا 1357هجری شمسی) می باشد.

« درباره اوضاع عمومی کشور در دوران پهلوی دوم» ،  « درباره مختصات عمومی ادبیات دوران پهلوی دوم» ،  « جلال آلاحمد و «مدیر مدرسه»» ، « محمود دولتآبادی، از ژست چپگرایی تا نئولیبرالیسم» ،  « درباره شهریار و مهدی حمیدی شیرازی» ،  « « مهدی اخوان ثالث و «زمستان»» ، « سهراب سپهری و شرق اندوه » ،« فروغ فرخزاد و «فصل سرد»» ، « دربارۀ نصرت رحمانی، نادر نادرپور، سیمین بهبهانی »  و  « درباره زندگی و شعر احمد شاملو»از عناوین گفتارهای  این کتاب می باشند. این کتاب در دو فصل اصلی ادبیات منظوم و منثور دوران پهلوی دوم و 450 صفحه، در سال 1398 توسط استاد گرامی جناب آقای دکتر شهریار زرشناس نگاشته و توسط انتشارات دیدمان به زیور طبق آراسته شد