ردپای استعمار

نگاهی تاریخی به مداخلات انگلستان در ایران

۱۲,۰۰۰ تومان ۹,۰۰۰ تومان

موجود در انبار

جزئیات کتاب

نویسنده

موضوعات

نشر

تاریخ نشر

تعداد صفحات

71

قطع

نوبت چاپ

اول

شابک

9786009727568

آغاز روابط ایران و انگلیس به گذشته های دور بازمیگردد اما آن هنگام این مناسبات جنبه ی استعماری به خود گرفت که ایرانیان از دایره ی تمدنی دنیا دور ماندند و درگیر جنگهای داخلی شدند اینگونه بود که در ابتدای دوره ی قاجار، روابط ایران و انگلیس تحت الشعاع جنگهای ایران و روسیه و روابط ایران و فرانسه قرار گرفت از همان زمان، ایران بی خبر از رویکردهای جدید استعماری برخاسته از رقابتهای درون نظام سرمایه داری، به گردابی افتاد که تا پیروزی انقلاب اسلامی (که یکی از مهمترین دستاوردهایش «استقلال کشور » است) در آن فرومانده بود.

از دوره ی فتحعلیشاه قاجار تا ملی شدن صنعت نفت، انگلستان حضوری پُررنگ در عرصه ی سیاسی ایران داشت و در مسائل مهم سیاسی، یک وزنه ی تصمیمگیری محسوب میشد آنچه در این میان جای توجه دارد اینکه تا پیش از کشف نفت در ایران، بریتانیا ایران را برای استعمار مستقیم کمتر مورد توجه قرار میداد، بلکه برای انگلیسیها ایران به مثابه ی سدی بود که در آن روبه روی روسیه تزاری بایستند و از آرزوی دیرینه ی آنان، یعنی رسیدن به آبهای گرم خلیج فارس و البته دستیابی به مستعمره ی بزرگ انگلیس، یعنی هندوستان، جلوگیری کنند؛ آنچه طی آن سالها «بازی بزرگ » نام گرفت.  در راه رسیدن به این هدف، انگلیسی ها از هیچ حربه ای کوتاهی نکردند.. آنچنانکه هر زمان که لازم شد، روسها را در بخشهایی از ایران آزاد گذاشتند. قرارداد ۱۹۰۷ و ۱۹۱۵ حاصل اینچنین رویکردی بود. بازی بزرگ باعث شد تا ایرانی ها نتوانند با آسودگی خاطر با کشورهای دنیا، بدون اجازه ی روس و انگلیس، ارتباط برقرار کنند و به رفع عقب ماندگی این سرزمین بپردازند. بگذریم که در این میان، ناتوانی شاهان و رجال سیاسی وقت نیز بسیار مؤثر بوده است.

کشف نفت در ایران و تغییر در عرصه ی سیاسی روسیه و تبدیل آن به یک کشور کمونیستی، باعث شد تا ایران از یکسو به عنوان محوری برای تأمین نفت خام و از سوی دیگر، به عنوان سدی در مقابله نفوذ کمونیست، از جایگاهی ویژه برخوردار شود. همانطور که هر دو بهانه ی ذکرشده باعث شد تا سرانجام در ۲۸ مرداد ۱۳۲۸ ، انگلستان با همکاری آمریکا اقدام به کودتا در ایران نماید .
از منظر تاریخی، جنگهای ایران و روس، جنگ هرات و جدایی افغانستان از ایران، ماجرای مشروطیت، روی کار آمدن رضاشاه و ملی شدن صنعت نفت را میتوان از جمله نقاط عطف مداخله ی انگلستان در ایران دانست.

پس از پیروزی انقلاب اسلامی، اگرچه حضور انگلستان در ایران از میان رفت، اما رویکرد دولت انگلستان با نظام جمهوری اسلامی همیشه مبتنی بر تخاصم بوده است. مطالعه ی تاریخ روابط ایران و انگلیس تا پیش از پیروزی انقلاب اسلامی، از این جهت دارای اهمیت است که میتواند پرده از نیات سیاست این کشور در قبال کشورهایی همچون ایران بردارد.

دیدگاهها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین نفری باشید که دیدگاهی را ارسال می کنید برای “ردپای استعمار”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *